Standardy Ochrony Małoletnich
Niniejszy dokument określa zasady zapewnienia bezpieczeństwa dzieciom korzystającym z usług gabinetu rehabilitacji dziecięcej prowadzonego przez Ligię Raczyńską. Standardy zostały przyjęte w wykonaniu obowiązku wynikającego z ustawy z dnia 13 maja 2016 r. o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich (ze zmianami, tzw. „ustawa Kamilka”).
Naczelną zasadą wszystkich działań podejmowanych w gabinecie jest działanie dla dobra dziecka i w jego najlepszym interesie. Osoba świadcząca usługi traktuje każde dziecko z szacunkiem oraz uwzględnia jego godność i potrzeby.
- Słowniczek pojęć
- Zasady bezpiecznych relacji z dzieckiem
- Specyfika kontaktu dotykowego w terapii
- Zachowania niedozwolone
- Rozpoznawanie sygnałów krzywdzenia
- Procedury interwencji
- Weryfikacja osoby prowadzącej gabinet
- Ochrona danych i wizerunku dziecka
- Monitoring wizyjny
- Przegląd i aktualizacja Standardów
- Ważne telefony
- Wersja skrócona dla dzieci i rodziców
1. Słowniczek pojęć
- Dziecko / małoletni – każda osoba do ukończenia 18. roku życia.
- Opiekun – rodzic lub inna osoba uprawniona do reprezentowania dziecka (opiekun prawny, osoba upoważniona przez rodzica).
- Osoba prowadząca – Ligia Raczyńska, właścicielka gabinetu i terapeutka wykonująca zabiegi.
- Krzywdzenie dziecka – każde zamierzone lub niezamierzone działanie bądź zaniechanie wobec dziecka powodujące szkodę: przemoc fizyczna, psychiczna, wykorzystanie seksualne oraz zaniedbanie.
- Osoba odpowiedzialna za Standardy – osoba nadzorująca stosowanie niniejszych zasad; w gabinecie jest nią Ligia Raczyńska.
2. Zasady bezpiecznych relacji z dzieckiem
- Zabiegi i konsultacje odbywają się zawsze w obecności opiekuna dziecka. Opiekun ma prawo być obecny przez cały czas trwania wizyty i obserwować jej przebieg.
- Osoba prowadząca nie pozostaje z dzieckiem sam na sam bez wiedzy i zgody opiekuna.
- Relacja z dzieckiem oparta jest na szacunku, cierpliwości i akceptacji granic dziecka. Uwzględnia się jego wiek, poziom rozwoju i możliwości komunikacyjne.
- Wobec dziecka nie stosuje się przemocy w żadnej formie, w tym krzyku, wyśmiewania, poniżania, gróźb ani kar fizycznych.
- Przebieg terapii, planowane czynności i dotyk terapeutyczny są na bieżąco wyjaśniane opiekunowi, a w miarę możliwości także dziecku, w sposób dostosowany do jego wieku.
- Opiekun i dziecko mają prawo w każdej chwili przerwać zabieg lub odmówić wykonania konkretnej czynności.
3. Specyfika kontaktu dotykowego w terapii
Rehabilitacja niemowląt i dzieci z natury wymaga kontaktu fizycznego oraz częściowego rozebrania dziecka (np. do oceny ułożenia, napięcia mięśniowego czy wykonania ćwiczeń). Aby ten niezbędny element terapii pozostawał bezpieczny i przejrzysty, obowiązują następujące zasady:
- Dotyk ma wyłącznie charakter terapeutyczny i służy realizacji celu wizyty (diagnoza, ćwiczenia, instruktaż). Nie wykracza poza to, co konieczne.
- Rozebranie dziecka odbywa się wyłącznie w zakresie potrzebnym do oceny lub zabiegu i za wiedzą opiekuna; w miarę możliwości czynność tę wykonuje opiekun.
- Każda czynność wymagająca dotyku jest wcześniej zapowiedziana i wyjaśniona opiekunowi.
- Zabieg odbywa się w obecności opiekuna, który może w każdej chwili zadać pytanie lub poprosić o przerwanie czynności.
- Reakcje dziecka (płacz, opór, dyskomfort) są uważnie obserwowane; przy nasilonym dyskomforcie czynność jest modyfikowana lub przerywana.
4. Zachowania niedozwolone
Osobie prowadzącej gabinet w kontakcie z dzieckiem zabrania się w szczególności:
- stosowania jakiejkolwiek przemocy fizycznej, psychicznej lub seksualnej;
- kontaktu fizycznego niemającego uzasadnienia terapeutycznego;
- pozostawania z dzieckiem sam na sam bez zgody i wiedzy opiekuna;
- utrwalania wizerunku dziecka (zdjęcia, nagrania) bez zgody opiekuna;
- ujawniania informacji o dziecku i jego stanie zdrowia osobom nieuprawnionym;
- używania wobec dziecka słów obraźliwych, poniżających lub zawstydzających;
- proponowania lub utrzymywania z dzieckiem kontaktów prywatnych wykraczających poza relację terapeutyczną.
5. Rozpoznawanie sygnałów krzywdzenia
Osoba prowadząca zwraca uwagę na możliwe sygnały wskazujące, że dziecko może doświadczać krzywdzenia, m.in.:
- niewyjaśnione lub powtarzające się urazy, siniaki, ślady na ciele;
- wyraźny lęk dziecka przed konkretną osobą lub dotykiem;
- zachowania nieadekwatne do wieku, w tym o charakterze seksualnym;
- skrajne zaniedbanie higieniczne lub zdrowotne;
- relacje dziecka lub opiekuna wskazujące na przemoc w otoczeniu dziecka.
Zaobserwowanie takich sygnałów nie oznacza pewności krzywdzenia, lecz obliguje do uważności i – w razie uzasadnionego podejrzenia – do podjęcia procedury interwencji.
6. Procedury interwencji
6.1. Podejrzenie krzywdzenia dziecka przez osobę trzecią (np. w rodzinie)
- Osoba prowadząca dokumentuje zaobserwowane fakty (co, kiedy, w jakich okolicznościach), unikając własnych ocen i domysłów.
- Jeżeli zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa na szkodę dziecka, zawiadamia Policję (tel. 112 lub 997) lub prokuraturę.
- W sytuacji zagrożenia dobra dziecka niebędącej przestępstwem informuje właściwy sąd rodzinny lub ośrodek pomocy społecznej; w uzasadnionych przypadkach inicjuje procedurę „Niebieskiej Karty”.
- W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia dziecka niezwłocznie wzywa pomoc (112).
6.2. Podejrzenie krzywdzenia dziecka przez osobę prowadzącą gabinet
Gdyby zarzut lub podejrzenie dotyczyło osoby prowadzącej, opiekun ma prawo:
- przerwać wizytę i opuścić gabinet z dzieckiem;
- zgłosić sprawę Policji (112) lub prokuraturze;
- powiadomić właściwy sąd rodzinny lub ośrodek pomocy społecznej.
6.3. Zgłoszenie przez opiekuna
Każdy opiekun, który ma zastrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa dziecka w gabinecie, może zgłosić je bezpośrednio osobie prowadzącej – telefonicznie pod numerem 600 036 950 lub e-mailowo na adres ligia.raczynska@gmail.com. Każde zgłoszenie jest traktowane poważnie i z zachowaniem poufności.
7. Weryfikacja osoby prowadzącej gabinet
- Działalność prowadzi jedna osoba – Ligia Raczyńska – posiadająca Prawo Wykonywania Zawodu Fizjoterapeuty nr 50217.
- Osoba prowadząca oświadcza, że nie była karana za przestępstwa przeciwko małoletnim i figuruje jako niewidniejąca w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym.
- W razie zatrudnienia lub dopuszczenia do pracy z dziećmi innej osoby, przed rozpoczęciem współpracy weryfikuje się ją w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym oraz uzyskuje wymagane informacje z Krajowego Rejestru Karnego.
8. Ochrona danych i wizerunku dziecka
- Dane dziecka i informacje o jego stanie zdrowia są poufne i przetwarzane wyłącznie w celu prowadzenia terapii, zgodnie z Polityką prywatności gabinetu.
- Utrwalanie wizerunku dziecka (zdjęcia, nagrania) odbywa się wyłącznie za wyraźną zgodą opiekuna i tylko w uzasadnionym celu.
- Materiały wykorzystywane publicznie (np. na stronie internetowej lub w mediach społecznościowych) nie przedstawiają twarzy dzieci ani danych pozwalających je zidentyfikować.
9. Monitoring wizyjny
Obiekt objęty jest monitoringiem wizyjnym prowadzonym w celu zapewnienia bezpieczeństwa osób i mienia. Szczegółowe informacje znajdują się w Informacji o monitoringu. Monitoring nie obejmuje nagrywania dźwięku ani obszarów naruszających intymność (np. przewijaka w sposób ujawniający ciało dziecka).
10. Przegląd i aktualizacja Standardów
- Standardy podlegają przeglądowi co najmniej raz na dwa lata oraz każdorazowo w razie zmiany przepisów lub organizacji pracy gabinetu.
- Za przegląd i aktualizację odpowiada Ligia Raczyńska.
- Aktualna wersja Standardów jest udostępniona na stronie internetowej oraz do wglądu w gabinecie.
11. Ważne telefony
- 112 – numer alarmowy (Policja, pogotowie).
- 116 111 – Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży (bezpłatny, całodobowy).
- 800 12 12 12 – Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka.
- 800 100 100 – Telefon dla Rodziców i Opiekunów w sprawie bezpieczeństwa dzieci (Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę).
12. Wersja skrócona dla dzieci i rodziców
W tym gabinecie obowiązują proste zasady:
- Zawsze jesteś przy swoim dziecku podczas wizyty.
- Zanim coś zrobimy z dzieckiem, tłumaczymy, co i po co.
- Dotykamy dziecka tylko po to, żeby mu pomóc – i tylko tyle, ile trzeba.
- Możesz w każdej chwili zadać pytanie albo poprosić o przerwę.
- Jeśli coś Cię niepokoi, powiedz o tym – potraktujemy to poważnie.
Niniejszy dokument stanowi projekt Standardów przygotowany dla gabinetu. Przed publikacją prosimy o jego zatwierdzenie, uzupełnienie daty przyjęcia oraz dostosowanie do rzeczywistej organizacji pracy.